Badania profilaktyczne dla kobiet


Z okazji nadchodzącego dnia kobiet postanowiłam przygotować dla Was małą wskazówkę dotyczącą badań profilaktycznych. Zawsze podkreślam, że profilaktyka to jeden z filarów zdrowia, a regularne wykonywanie badań pozwala na wykrycie choć części nieprawidłowości zanim dadzą objawy oraz gdy szanse na ich wyleczenie są znacznie większe. To zestawienie stanowi jedynie sugestię i w zależności od Waszego wieku, obciążeń, historii chorobowej lub wywiadu rodzinnego może wyglądać nieco inaczej. Dziś jednak przedstawiam przykłady badań dla osób, które nie zmagają się z żadnymi problemami zdrowotnymi, nie mają żadnych objawów ani żadnych dodatkowych rodzinnych predyspozycji do konkretnych chorób.
Przy okazji przypominam, że samo wykonanie badania jeszcze niczego nie wnosi. Wynik powinien zostać zinterpretowany przez lekarza, który to badanie zlecił lub wykonał.

Cytologia oraz wizyta u ginekologa
Mimo, że refundacja w chwili obecnej obejmuje badanie raz na 3 lata u kobiet w wieku 25-59 lat, to ginekolodzy zaznaczają, że badanie powinno być wykonywane raz w roku. Przy okazji warto także skonsultować się ze specjalistą oraz zbadać ginekologicznie. Dotyczy to także kobiet, które już nie miesiączkują. Badanie może być także pobrane przez położną, lecz pamiętajcie o odebraniu wyniku i konsultacji jego treści z Waszym lekarzem.

Badania piersi
Samobadanie piersi powinno być wykonywane co miesiąc najlepiej na początku cyklu miesiączkowego (po miesiączce). Im lepiej znacie własne piersi, tym większe szanse, że wykryjecie jakąś nieprawidłowość, gdy się tam pojawi. Badanie palpacyjnie nie wykrywa jednak bardzo drobnych zmian, wobec czego zalecane są także badania obrazowe. USG piersi i mammografia to badania obrazujące pierś w inny sposób, dlatego wzajemnie się uzupełniają i w zależności od budowy narządu jedno z nich może być dla Was lepszym. USG piersi jest najczęściej wykonywane przez specjalistę radiologii, chirurgii lub onkologii.
NFZ refunduje mammografię co dwa lata dla kobiet w wieku 50-69 lat (jeśli nie spełniają innych dodatkowych kryteriów, które mogłyby ten okres skrócić).


Badania laboratoryjne
Poza wymienionymi powyżej typowo kobiecymi badaniami, warto pamiętać także o tych ogólnych dotyczących obu płci. Raz na jakiś czas warto wykonać także badania laboratoryjne. To jak często powinny być wykonywane zależy od wspomnianych wcześniej czynników (wywiad rodzinny, ewentualne objawy, wyniki poprzednich badań). Przed wykonaniem badań powinniśmy skonsultować się z lekarzem, który zaleci odpowiedni dla naszej sytuacji zestaw. Jak w przypadku każdego badania, samo pobranie próbki jeszcze nic nie daje - wynik musi zostać zinterpretowany przez lekarza.

Morfologia krwi pokazuje rozkład poszczególnych rodzajów krwinek. Może ujawnić na przykład anemię, której sprzyjają obfite miesiączki lub źle zbilansowana dieta.

Lipidogram oraz parametry wątrobowe (ALT, AST) pokazują nam pośrednio funkcję wątroby. Nieprawidłowości w zakresie różnych frakcji cholesterolu mogą przede wszystkim wynikać z nieprawidłowej diety, choć oczywiście przyczyn może być znacznie więcej. Często ich wczesne wykrycie pozwala na zmianę stylu życia zanim konieczne będzie poważniejsze leczenie farmakologiczne. Ponadto parametry funkcji wątroby (tzw. transaminazy) powinny być okresowo oceniane u kobiet stosujących antykoncepcję doustną.

TSH, czyli parametr mówiący o funkcji tarczycy to kolejne oznaczenie z krwi. Prawidłowe wyrównanie gospodarki tarczycowej jest kluczowe u kobiet planujących ciążę, ponieważ niewyrównana niedoczynność może niekorzystnie wpływać na rozwój płodu.

Glukoza we krwi to kolejny bardzo prosty parametr pozwalający na wczesne wykrycie choroby. O ile cukrzyca typu 1 zwykle rozpoczyna się dość gwałtownie (pisałam o tym TUTAJ), to typ 2 jest zdecydowanie bardziej podstępny i potrafi przez długie lata nie dawać żadnych objawów. W przypadku cukrzycy typu 2, jeśli zostanie ona wcześnie wykryta i ma niewielkie nasilenie, wówczas dieta i modyfikacja stylu życia potrafią często uchronić przed lub odsunąć w czasie przewlekłą farmakoterapię.


Przegląd stomatologiczny
Wizyta u stomatologa to często zaniedbywany aspekt naszego zdrowia. Zdaję sobie sprawę z tego, że wiele osób wzdryga się przed fotelem dentystycznym, lecz po raz kolejny namawiam do profilaktycznego przeglądu. Wówczas w razie drobnych zmian można podjąć leczenie na etapie, gdy będzie ono jeszcze bezbolesne i mniej rozległe. Poza tym wizyta jest też dobrą okazją do usunięcia kamienia nazębnego. NFZ refunduje taki zabieg raz w roku.

Pomiar ciśnienia
To niesamowicie proste badanie, które nie wymaga często nawet wizyty u lekarza. TUTAJ opisywałam, jak prawidłowo zmierzyć ciśnienie zarówno aparatem automatycznym, jak i manualnym. Oczywiście w razie nieprawidłowych wartości koniecznie zgłoście się do lekarza! Podwyższone wartości ciśnienia w dłuższej perspektywie często potrafią nie dawać żadnych objawów, dlatego ważne jest badanie się nawet jeśli czujecie się dobrze.


To były podstawowe badania, które sama sobie regularnie wykonuję. Oczywiście w razie stwierdzenia nieprawidłowości lekarz najprawdopodobniej zaleci badania uzupełniające. Chciałam pokazać Wam jednak przynajmniej zwięzłe minimum. Tak jak już wspominałam, w różnych sytuacjach zakres wykonywanych badań może się różnić, na przykład gdy mamy obciążenia rodzinne, uprawiamy sport lub mamy objawy już wstępnie wskazujące na jakąś chorobę. Z tego względu żaden gotowy spis nie zastąpi konsultacji z lekarzem, który zbada Was i zbierze tak zwany wywiad, a następnie zweryfikuje, które z badań są w Waszym przypadku faktycznie wskazane lub konieczne.
A kiedy Wy wykonywałyście badania profilaktyczne?

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Każdy komentarz to dla mnie nagroda i mobilizacja do dalszego pisania. Dzielcie się swoimi wrażeniami i przemyśleniami, chętnie wysłucham też Waszych uwag i sugestii, to miejsce tworzę dla Was!